طیف‌سنجی و آشکارسازی مواد منفجره و آلی از راه دور از طریق تولید پلاسمای جریان مستقیم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی کامل

نویسندگان

1 گروه فیزیک، دانشکدۀ علوم، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

2 مرکز تحقیقات لیزر و پلاسما، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

3 گروه شیمی، دانشکدۀ علوم، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

چکیده

روش "طیف‌سنجیِ از راه دور پلاسمای مواد" می‌تواند برای آشکارسازی و تشخیص مواد زیانبار به‌ویژه مواد منفجره، از فواصل دور مورد استفاده قرار گیرد. پلاسمای مواد را می‌توان از طریق تابش پرتو لیزر با چگالی توان به اندازۀ کافی بالا یا از طریق اعمال ولتاژ بالا ایجاد کرد. در این مقاله، برای تولید پلاسمای مواد، از ولتاژ مستقیم و در حدود kV 2 درون لامپ‌های Tـ شکل در اتمسفر آرگون استفاده شده است. دو مادۀ منفجرۀ، 2 و 4 و 6- تری نیترو تولوئن و پیکریک‌اسید و دو مادۀ آلی، 3 و 5 ـ دی‌نیتروبنزوئیک اسید و 4 ـ نیتروبنزوئیک اسید با مقادیر mg 35، پس از تولید پلاسما، از فواصل مختلف 55/1، 2 و 31/2 متری از طریق طیف‌سنجی، آشکارسازی شدند. طیف پلاسمای این مواد در ناحیۀ 200 تا 800 نانومتر شامل انواع خطوط گسیل C2، H، O، N و Ar است. حد آشکارسازی این مواد، در فاصلۀ 2 متری تعیین شد. در نهایت، با استفاده از دو روش، مواد آلی از مواد منفجره تفکیک شدند و نمودار کالیبراسیون آن‌ها تهیه شد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Remote Spectrometry and detection of organic and explosive materials through the generation of DC plasma

نویسندگان [English]

  • Mohammad Sabaian 1 2
  • Elham Pouyanimehr 1
  • Fatima Matroodi 1 2
  • Roya Azadi 3
1 Department of Physics, Faculty of Science, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran|Center for Research on Laser and Plasma, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran
2 Department of Physics, Faculty of Science, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran|Center for Research on Laser and Plasma, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran
3 Department of Chemistry, Faculty of Science, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran
چکیده [English]

Remote spectroscopy of material plasmas can be used well to detect and identify the material identity especially the explosive and organic materials. The plasma can be generated either through the applying high power density laser radiations or high DC voltages in the vacuum circumstance. In this paper, to generate the material plasmas, a high DC voltage of 2 kV was applied in the T-shaped lamp with argon atmosphere. The plasmas of two explosive materials of TNT and picric acid and two organic materials of 4-nitrobenzoic acid and 3,5-dinitrobenzoic acid in quantities of 35 mg were at first generated and then their spectra were measured from distances of 1.55, 2, and 2.31 meters. The spectra of material plasmas ranged from 200 nm to 800 nm consisting of lines C2, H, O, N, and Ar. The limit-of-detection from a distance of 2 m was determined consequently. Finally, with the use of two methods, the explosive materials were distinguished from the organic ones and the calibration curve was also prepared.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Stand-off spectroscopy
  • explosive materials
  • DC plasma